Μαριάννα Βλάχου
A
A
A
 
 
 

Ελαιόλαδο
Κατηγορία: Συμβουλές/Ερωτήσεις

Ελαιόλαδο και Υγεία

Το ελαιόλαδο είναι το πιο υγιεινό λάδι και, γενικότερα, το πιο υγιεινό λίπος. Αποτελεί βασικό στοιχείο της Μεσογειακής διατροφής, η οποία αποδεδειγμένα συμβάλλει στην καλή υγεία και μακροζωία, επομένως είναι αναπόσπαστο στοιχείο και κάθε ισορροπημένης αλλά και γευστικής δίαιτας.

Το ελαιόλαδο, κατά μέσο, αποτελείται από :

  • 14% κορεσμένα λιπαρά
  • 11% πολυακόρεστα λιπαρά
  • 60-80% μονοακόρεστα λιπαρά (κυρίως ελαϊκό οξύ)

Επίσης, περιέχει πολυφαινόλες, φλαβονοειδή, βιταμίνη Ε, προβιταμίνη Α, μεταλλικά στοιχεία και ιχνοστοιχεία.

Με βάση τα παραπάνω, το ελαιόλαδο έχει ισχυρή αντιοξειδωτική δράση, δηλαδή προστατεύει από βλάβες που προκαλεί η παρουσία ελεύθερων ριζών στο σώμα μας. Οι ουσίες αυτές προστατεύουν και το ίδιο το ελαιόλαδο από την οξείδωση κατά το μαγείρεμα και δη το τηγάνισμα.

Παρά τις ευεργετικές του ιδιότητες και την αναγκαιότητα της καθημερινής του κατανάλωσης, χρειάζεται προσοχή και μέτρο. Περίπου το 25 με 30% της ημερήσιας ενέργειας που προσλαμβάνουμε από το φαγητό πρέπει να προέρχεται από λιπαρά. Όσο λιγότερα κορεσμένα (ζωικά λίπη, πλήρη γαλακτοκομικά, παχιά τυριά, αλλαντικά, κόκκινο κρέας) τόσο το καλύτερο.

Ωφέλεια

Εκτός από την ισχυρή αντιοξειδωτική δράση, το ελαιόλαδο, ως εξαιρετική πηγή μονοακόρεστων λιπαρών οξέων, συμβάλλει σημαντικά:

  • Στον έλεγχο της χοληστερίνης, μειώνοντας την LDL (κακή χοληστερίνη) κι αυξάνοντας την HDL (καλή χοληστερίνη).
  • Στην πρόληψη καρδιαγγειακών παθήσεων και στην προστασία του οργανισμού από τη στεφανιαία νόσο
  • Στην καλή λειτουργία του εντέρου
  • Στη θεραπεία του έλκους στομάχου και δωδεκαδάκτυλου, αφού διευκολύνει την πέψη
  • Στη μείωση των γαστρικών υγρών
  • Στην καλύτερη απορρόφηση του ασβεστίου από τον οργανισμό
  • Στο σωστό μεταβολισμό των διαβητικών και κατά συνέπεια στην ισορροπία των τιμών του σακχάρου
  • Στην πρόληψη του καρκίνου

Πώς καθορίζεται η ποιότητα του ελαιολάδου

Οι βασικές παράμετροι που ορίζουν την ποιότητα του ελαιολάδου είναι η οξύτητα καθώς και η γεύση, το άρωμα και το χρώμα. Το άρωμα, η γεύση και το χρώμα του ελαιολάδου δεν είναι προϊόντα επεξεργασίας αλλά αποτελέσματα του τρόπου καλλιέργειας και της ποικιλίας της ελιάς. Από τόπο σε τόπο, το ελαιόλαδο αλλάζει αφού επηρεάζεται τόσο από τις κλιματολογικές συνθήκες όσο και από την ποιότητα του εδάφους. Σημαντικός παράγοντας βέβαια είναι και η διαδικασία της συγκομιδής, η έκθλιψη και η αποθήκευση αφού μπορούν να επιφέρουν αλλοιώσεις στην τελική υφή του ελαιολάδου.

Το ελαιόλαδο είναι ένα από τα προϊόντα που δύσκολα ανιχνεύεται η ποιότητα ή η νοθεία του από μη ειδικούς. Αποφύγετε το χύμα ελαιόλαδο. Η ΕΕ απαγορεύει τη διακίνησή του.

Το αγουρέλαιο

Είναι το πρώτο λάδι της χρονιάς, από τον πρώτο άγουρο καρπό της ελιάς, έχει πλούσια, φρουτώδη, πικάντικη οσμή αλλά και χαρακτηριστική πικρή γεύση. Συλλέγεται από τις καλύτερες ελιές. Το αγουρέλαιο, πλούσιο σε αντιοξειδωτικά από τη φύση του συνδυάζει την ανώτερη γεύση με την υψηλή βιολογική αξία.

Βιολογικό ελαιόλαδο

Προέρχεται από ελαιώνες όπου εφαρμόζονται οι αυστηροί κανόνες για τις βιολογικές καλλιέργειες. Το βιολογικό ελαιόλαδο παράγεται χωρίς λιπάσματα ή χημικά ή άλλη επεξεργασία. Πλέον οι μηχανισμοί ελέγχου και στην Ελλάδα διασφαλίζουν σε μεγάλο βαθμό ότι αυτό που αγοράζεται ως βιολογικό, είναι όντως βιολογικό.

Τί είναι η οξύτητα

Ο βαθμός οξύτητάς του καθορίζεται από την περιεκτικότητα του ελαίου σε ελαϊκό οξύ. Ο τρόπος συγκομιδής, αποθήκευσης και έκθλιψης μπορεί να επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό την τελική οξύτητα του ελαιολάδου. Εκφράζεται σε γραμμάρια ελεύθερου ελαϊκού οξέος ανά 100 γρ. λιπαρής ύλης. Η οξύτητα του ελαιολάδου είναι αυτή που καθορίζει και το αν είναι βρώσιμο.

Συντήρηση

  • Εφόσον το λάδι δεν έρχεται σε άμεση επαφή με το φως, τον αέρα, υψηλές θερμοκρασίες και διατηρείται σε γυάλινα ή μεταλλικά ανοξείδωτα μπουκάλια δεν αλλοιώνεται για τουλάχιστον 12 με 18 μήνες

Αξίζει να θυμάστε

Το ελαιόλαδο:

  • Αποδίδει 9,3 θερμίδες για κάθε γραμμάριο
  • Είναι πλούσιο σε μονοακόρεστα λιπαρά οξέα και περιέχει λίγα κορεσμένα λιπαρά
  • Έχει υψηλή περιεκτικότητα σε φυσικά αντιοξειδωτικά και θρεκτικά συστατικά (π.χ. πολυφαινόλες, φλαβονοειδή, καροτένια κ.α.)
  • Έχει μεγάλη περιεκτικότητα σε σκουαλένιο, που ρυθμίζει ενεργά τον μεταβολισμό
  • Δεν περιέχει νερό, πρωτεΐνες, γλουτένη υδατάνθρακες, αλάτι, συντηρητικά
  • Παίζει σημαντικό ρόλο στην απορρόφηση των λιποδιαλυτών βιταμινών
  • Πέπτεται από τον οργανισμό του ανθρώπου στον ιδανικότερο βαθμό, ενώ η σύνθεσή του σε λιπαρά οξέα, και η παρουσία της χλωροφύλλης βοηθά τη λειτουργία του πεπτικού σωλήνα, διεγείρει το ένζυμο παγκρεατική λιπάση, διευκολύνει τις εκκρίσεις της χολής και ευνοεί το μεταβολισμό της ενδογενούς χοληστερίνης
  • Αφομοιώνεται από το σώμα μας σε ποσοστό 98%. Μόνο το μητρικό γάλα υπερβαίνει αυτό το νούμερο.
  • Προτιμήστε το ελαιόλαδο για τηγάνισμα. Οξειδώνεται (ταγγίζει) πολύ αργότερα από όλα τα άλλα έλαια.